Graffiti en Street Art
In de 90’s begon ik met het maken van graffiti’s. In die tijd was ik veel op straat te vinden. Samen met mijn vrienden voetballen op straat en op pleintjes was een van mijn grootste hobby’s. Ik denk dat daar mijn interesse voor allerlei soorten straatculturen zoals graffiti, muurschilderingen, breakdance en hip hop ontstond. Nu jaren later ben ik die grote hobby van toen gaan combineren met twee andere hobby’s, namelijk reizen en fotograferen. Vooral in Zuid-Amerika en dan met name in Brazilië, Argentinië en Cuba. In deze landen speelt het leven zich voor veel mensen voor een groot deel op straat af. Hier heb ik prachtige graffiti ‘s, muurschilderingen en andere vormen van straatkunst gezien die ik heb gefotografeerd.
Rio de Janeiro: Lapa, Rue das laranjeiras, Cobacabana en Ipanima Beach
In 2012 reisde ik naar Rio de Janeiro. De stad die bekend staat om haar Carnaval, de samba, de sierlijke vechtkunst Capoeira en de prachtige stranden, zoals Cobacabana en Ipanima Beach. Ook kent iedereen het prachtige Christus beeld, Corcovado, dat vanaf een berg over de stad waakt. Verder zijn de Favela’s bekend, waar mensen vaak in grote armoede leven.
Mijn volgende bestemming was Rue das Laranjeiras. Hier had ik een appartementje geboekt van een kunstenares die ook mooie muurschilderingen maakte. Om de hoek vertrok het trammetje naar het reusachtige Christus beeld Corcovado. Vanaf de berg waar dit beeld op staat had ik een schitterend uitzicht over de stad en de baai. Hier heb ik prachtige panorama foto’s gemaakt. Verder bezocht ik het Museo du Indio en de prachtige Botanische tuin (Jardim Botanico). Hier zag ik voor de eerste keer de schitterende neushoorn vogels! Omdat een bezoek aan de Amazone er niet in zat, heb ik het prachtige regenwoud rond Rio bezocht. Wat een avontuur was dat! Lees dit in mijn Travel stories!
Ik reed op een zaterdagavond samen met mijn taxi chauffeur de wijk Lapa binnen op weg naar hotel Americano. Ik zag meteen waarom deze wijk ook Samba Town wordt genoemd: in het weekend veranderd de wijk in een groot straatfeest! Wegen en pleintjes worden afgesloten voor verkeer en allerlei straatmuzikanten zwepen het publiek op. Mijn hotel kon ik dus alleen te voet bereiken, wat een gave entree!
Deze buurt is ook uniek door combinatie van oude koloniale en vervallen huizen met een oude trambrug die dwars door de stad heen snijdt. Hier hebben vrijgevochten types en kunstenaars sinds 1970 hun weg naartoe gevonden. Al snel voelde ik me thuis in Lapa: dit werd mijn eerste uitvalsbasis om de stad te verkennen. Naast fantastische live muziek kwam ik daar ook veel prachtige muurschilderingen en graffiti’s tegen.
In deze wijk zag ik toevallig een groep pizza koeriers, die uit verveling even een straatmuziekshow van de beste samba weggaven!
Ik sloot mijn reis in Rio de Janeiro af op een van de mooiste stranden ter wereld. Alsof een droom werkelijkheid werd! Nu weet ik waarom ze de Golden Sand Beaches genoemd worden! Vanaf het strand zie je prachtige – unieke – kegelvormige – groene – bergen.
Die heerlijke zee met fantastische golven om in te zwemmen en te (body)surfen. De prachtige stranden van Cobacabana en Ipanima om te zonnen, te (voet) volleyen en te socialisen. Het was daar echt genieten tot zonsondergang en ver daarna!
La Isla Holbox, Mexico
In een woord te gek! Wat een eiland was dat! Na de bootreis van anderhalf uur genoot ik alweer van die fantastische zee en van die prachtige Pelikanen. Omdat de pelikanen op het buureiland broeden zie je ze overal. Het was prachtig om ze te zien. Ze vlogen, vissend, laag over het water met hun prachtige kop met de veel te grote snavel, geweldig!
La Isla was weer een droombestemming met een geweldige Caribische vibe! De straten waren niet meer dan zandpaden en gemotoriseerd verkeer is hier verboden. Wat een rust, geen getoeter en gefoeter, alleen gezellige restaurantjes en barretjes met die heerlijke Latin muziek op de achtergrond en overal mensen op straat. Want ja, hier wordt op straat geleefd!
Ik maakte een fantastische fietstocht over het eiland. Door een heerlijk verkoelend zeebriesje was het goed te doen en vormde het een hele leuke manier om het eiland te verkennen. Mijn snorkelspullen had ik meegenomen en af en toe dook ik onderweg zo die heerlijke zee in!
En ja, voor de echte Street art en graffiti liefhebber was het hier ook weer genieten! Werkelijk overal waar ik liep, in ieder straatje en steegje, overal kwam ik prachtige schilderwerken op muren tegen. Alle lof voor die geweldige straatartiesten die dit eiland met al die schilderingen en kleuren, mij het typisch Caribisch eiland sfeer gaven, die ik nooit zal vergeten!
Cerro de los Siete Colores
Tijdens mijn tweede reis naar Argentinië werd ik vergezeld door collega Huub, die graag een keer met mij op avontuur wilde in dit prachtige land. We hadden net een paar leuke dagen in Buenos Aires achter de rug toen we in onze huurauto stapten en een paar uur in en rond Buenos Aires reden, omdat we de stad niet uitkwamen. Onze huurauto had geen TomTom en ik wist al uit ervaring van mijn vorige reis in Argentinië dat dit zonder TomTom een lastige klus zou worden. Dus toen Huub op het idee kwam om er dan maar een langs de weg te kopen was de beslissing snel gemaakt. Deze was vrij duur en ik denk dat we er veel meer voor betaalden dan de lokale bevolking zou betalen, maar nu konden we wel ons avontuur voortzetten. We gingen op weg naar de provincie Jujuy in het Noord-Westen van Argentinië zo’n 1600 kilometer rijden. ’s Nachts rijden in Argentinië was al een avontuur op zich, aangezien het vaak voorkwam dat zware vrachtauto’s met weinig of geen verlichting reden. Maar aangezien we in korte tijd heel wat kilometers voor de boeg hadden, was ’s nachts rijden de beste optie. Het mooie van ’s nachts rijden vind ik ook dat je bij het ochtendgloren prettig verrast kunt worden door het landschap waar je naar toe bent gereden.
Zeker in dit geval: Bij het aanbreken van de dag reden we midden in een verbazingwekkend bergachtig landschap, de Cerro de Los Siete Colores. Dit landschap met zijn prachtige vormen en prachtige kleuren heeft zich door de eeuwen heen gevormd door zeeën en rivieren en door uitbarstingen van vulkanen en aardverschuivingen. We reden het schitterende plaatsje Purmamarca binnen, waar Indiaanse invloeden door prachtige muurschilderingen direct zichtbaar waren. De verbinding tussen cultuur en natuur was hier duidelijk zichtbaar. Dat spreekt mij ook zo aan al die verschillende en geweldige natuurvolkeren. Deze helden van de natuur wil ik op mijn site eren via een aantal van deze prachtige muurschilderingen.
Buenos Aires: San Telmo en La Boca
Ik ben twee keer in Argentinië geweest. Hier heb ik een van mijn grootste reisavonturen beleefd, toen ik alleen een autorondreis maakte van bijna 3000 kilometer. Ik begon mijn reizen in Argentinië altijd in Buenos Aires. Buenos Aires is ook zo’n typische Zuid-Amerikaanse stad, waar ik zo van houd, net als Havana en Rio de Janeiro. Alleen is Buenos Aires dan toch weer net even iets anders. Ook hier staat muziek, dansen, lekker eten en voetbal centraal in het leven. Maar ik vond Buenos Aires net iets rauwer. Hier zag ik een duidelijke scheidslijn tussen de hele sjieke en statige wijken en de wat meer verpauperde wijken. In Buenos Aires zie je ook een duidelijke verbinding met Europese migranten die zich hier vroeger vestigden. De twee buurten in Buenos Aires waar ik graag vertoefde waren San Telmo en La Boca. Ook is de stad bekend door de voetballer Diego Maradonna, zijn voetbalclub Boca Juniors en het bekendste stadion van de stad, La Bombonera, met zijn steile tribunes.
In San Telmo had ik een heel gezellig Youth Hostel gevonden. ’s Avonds was het in deze wijk hartstikke gezellig met al die kroegjes en restaurantjes. Vaak waren er in het weekend op het centrale marktplein Tango dansvoorstellingen te zien.
Ook La Boca vond ik prachtig. Deze wijk is gevestigd aan de oude haven en heeft kleurrijke huisjes, de conventillos. Deze huisjes zijn gebouwd van hout en geverfd met botenverf in de kleuren geel, groen, blauw, rood en oranje en hebben zinkplaten daken.
El Caminito is bekendste straatje, omdat het een openluchtmuseum lijkt. De kleurrijke gevels zijn versierd met schilderijen poppen van bekendheden.
Op andere plekken vind je hier toffe graffiti ’s en muurschilderingen. Dit was natuurlijk ook een van de redenen dat ik zo graag in deze prachtige wijk verbleef . Zoals zo vaak boekte ik bij aankomst een excursie onder leiding van een gids om op die manier de stad te leren kennen. Dit keer had ik een fietsexcursie geboekt. Tot mijn grote verbazing mocht ik mijn fotocamera niet meenemen, vanwege een aantal overvallen op toeristen in la Boca. Dat was balen toen ik al die kleurrijke huisjes, muurschilderingen en graffiti ‘s zag!
s’ Avonds heb ik bij het eten bedacht om ‘s ochtends vroeg met mijn camera de wijk in te gaan om foto’s hiervan te maken. Ik dacht namelijk dat dan alle bandito’s nog op een oor zouden liggen en ik rustig met mijn camara door de wijk kon lopen. Op weg daar naartoe kwam ik een oude man tegen die zijn hond uitliet en een jonge dame die aan het joggen was. Beide spraken me aan; Ik vertelde ze dat ik op weg was naar la Boca om foto’s van muurschilderingen en graffiti ‘s te maken. Ze vonden het onverantwoord om daar in mijn eentje naartoe te gaan, maar toen ik zei dat ik dacht dat alle bandito’s nog wel zouden liggen te slapen moesten ze lachen en wensten ze me veel succes!
Overdag stortte ik me in het surfwereldje, omdat dat de eerste tip was die Alex me gaf. Hij zei: “vergeet je surfboard niet!” Bij de eerste de beste surfshop huurde ik een board en daarmee genoot ik van het echte strandleven en dacht ik aan de Beach boys met Surfing USA. Aan het eind van de middag maakte ik vaak lange wandelingen terug naar mijn pension. Wat een positive vibe, net als op de prachtige stranden van Rio de Janeiro, leek het hier ook of iedereen in beweging was: joggen, rollerskaten, fitness, surfen, voetballen, basketballen noem maar op. Maar het kon ook niet anders met strandnamen als Muscle Beach and Marvin Braude Bike Trail also known as the Strand! En dan ’s avonds die prachtige zonsondergang met die heerlijke zee en die prachtige palmbomen waartussen de lucht prachtige kleuren vertoonde. Het was daar ook een prachtige vrijplaats voor graffiti en andere kunstenaars. Op het strand stonden muurtjes waar je in het weekend je eigen kunstwerken op mocht maken en ook in de straten waren diverse vrijplaatsen waar straatartiesten midden tussen alle gezellige barretjes en restaurantjes hun eigen kunstwerken mochten laten zien. Kortom: een fantastische plek om mijn USA reis mee af te sluiten!
USA – Santa Monica and Venice Beach
Mijn prachtige reis in de Verenigde Staten eindigde op de laatste stop van de Route 66: de schitterende stranden van Santa Monica and Venice beach. Wow, wat was dat een toffe afsluiter! Het schitterende brede lange zandstrand viel me gelijk op en de pier met aan het begin de achtbaan en het reuzenrad waren niet te missen. Ik dacht dat ik ergens in de buurt van het strand een slaapgelegenheid geboekt had, maar ook hier viel de afstand me tegen. Doordat ik een heel eind moest lopen, leerde ik wel de buurten Santa Monica, Venice Beach en omliggende wijken steeds beter kennen. Wat deze reis opviel was dat hoe beperkter mijn budget was des te gezelliger de slaapplekken achteraf bleken te zijn. Ik sliep in San Diego bij iemand in een caravan in de tuin. Hier in Santa Monica overnachtte ik bij iemand die zijn huis had ingericht als een museum. Deze man, Alex, was scriptschrijver in Hollywood geweest. Zijn huis was veranderd in een groot filmdecor. Zijn feestjes waren nog gezelliger: een bonte verzameling van mensen die wel van een lekker drankje en goede muziek hielden!
Amsterdam
“Vogeltje wat zing je vroeg”, dat zongen we als we discotheek Marcanti uitliepen op weg naar een leuke afterparty op het Rembrandtplein. Vaak gingen we ook naar De Meer of het Olympisch Stadion en later naar de Arena. Dat was in de 90’s en het begin van de zero’s. En wat speelde Ajax toen fantastisch voetbal! Onder leiding van een geweldige coach en met een fantastisch elftal hebben ze prachtige prijzen gewonnen. Vaak stonden wij vooraan of bijna vooraan als ze speelden. Ook de vrijdagmiddag borrel bij Cantinero, een heel gezellig salsa café, vond ik altijd heel gezellig! Hier werd tot in de late uurtjes gedanst op Cubaanse en andere Zuid-Amerikaanse muziek. Verder vond ik de Pencak Sillat trainingen van onze Molukse leraar bijzonder en erg leuk. Soms gaf hij les in de Indische buurt. Hoe mooier kun je het treffen?
Ik heb ook goede herinneringen aan de leuke en gezellige wandelingen met mijn vader door de stad. We gaan nog steeds graag samen naar Amsterdam. We bezoeken dan ook een van de vele musea, want pa is een echte kunst- en museumliefhebber.
Bijzonder en leuk was ook de vriendschap met mijn vrienden uit Oud West, een oude schoolkameraad en zijn vriendin. Zij is helaas overleden aan die vreselijke ziekte. Maar wat had ik altijd ontzag en bewondering voor haar: voor de manier waarop ze bleef knokken en dankbaar was voor die super gezellige dingen die we samen deden, zoals een bezoek aan Artis. Gastvrij word ik ook altijd ontvangen door de broer van mijn overleden duikvriend. Hij woont op een prachtige woonboot midden in het centrum.
Ook ben ik met mijn neefjes op zoek gegaan naar leuke en bijzondere graffiti locaties in de stad zoals de NDSM werf, de Amsterdamse brug of het Flevo park.
Laterrr!
Havana
Mijn trip naar Havana was in een woord fantastisch! Wat een heerlijke sfeer trof ik daar aan. Niet voor niets wordt Havana in veel verhalen de parel van de Cariben genoemd. Doordat ik een relatie heb gehad met een Cubaanse, wist ik al wat meer over het leven op Cuba en in Havana in het bijzonder. Eenmaal in Havana had ik mijn draai snel gevonden, daar hoefde ik eigenlijk niets voor te doen. Gewoon het leven daar zien, horen en voelen.
Ik sliep in het Riviera hotel, dat ooit een van de bekende casino hotels was. Het Riviera hotel is gebouwd in de jaren vijftig, Amerikaanse maffiosi lieten hier toen grote gokhotels bouwen. De bekende oldtimers zijn in die tijd ook uit Amerika hier naartoe gekomen.
Ik liep graag over El Malecon naar het oude stadscentrum Old Havana. El Malecon is de bekendste boulevard van Havana. ’s Avonds kan je hier zo heerlijk genieten, met al die Havanen die hier samen komen om te kletsen, muziek te maken en te genieten van die prachtige luchten en zonsondergangen.
Street Art, Graffiti en Mijn Eigen Lijnen
Street art heeft me altijd gefascineerd. Niet alleen vanwege de kleuren, de creativiteit en de vrijheid, maar vooral omdat achter ieder werk een verhaal schuilgaat. Een muur wordt een dagboek. Een treinwagon wordt een herinnering. Een naam wordt een stem.
Tijdens de coronaperiode gebeurde er iets onverwachts.
Na bijna twintig jaar zonder te tekenen pakte ik opnieuw een stift en een vel papier. Niet omdat ik kunstenaar wilde worden. Niet omdat ik indruk wilde maken. Niet omdat ik ergens de beste in wilde zijn. Gewoon omdat er tijd was. Nieuwsgierigheid. En de vrijheid om iets nieuws te proberen. Wat begon met enkele speelse lijnen groeide langzaam uit tot kleurrijke tekeningen vol herinneringen, vrienden, familie, voetbal, muziek en alledaagse momenten. Als ik er nu op terugkijk, zie ik dat deze tekeningen veel gemeen hebben met de manier waarop ik reis.
Ik vertrek zelden met een volledig uitgestippeld plan.
Ik kijk/ ik observeer/ ik laat dingen ontstaan/ een lijn wordt een vorm/ een vorm wordt een idee/ en een idee wordt een verhaal.
Mijn tekeningen gaan niet over perfectie. Ze zijn momentopnames van een periode waarin de wereld leek stil te staan, terwijl er van binnen juist van alles in beweging kwam.
Sommige tekeningen zijn vrolijk/ sommige zijn persoonlijk/ sommige zijn een eerbetoon aan familie, vrienden of herinneringen. Maar allemaal vertellen ze iets over de mensen, plaatsen en ervaringen die mij hebben gevormd. In die zin verschillen ze eigenlijk niet zoveel van reizen, duiken of fotografie.
Ze beginnen allemaal met hetzelfde:
Nieuwsgierigheid.
En ze eindigen allemaal op dezelfde plek:
Kijken. Voelen. Verder reizen.
In alle bekende buurten van Havana staan prachtige oude gebouwen uit de Spaanse koloniale tijd. Deze gebouwen hebben vaak allerlei verschillende kleuren, waardoor ze je leven zo kunnen opvrolijken. Ook hebben deze bekende wijken brede wegen en statige lanen en pleinen. En staan er enorme standbeelden uit de koloniale tijd of de Revolutie.
De wijk Vedado waar het Riviera hotel in ligt, wordt het zakendistrict van Havana genoemd. De straten in deze wijk hebben geen namen maar nummers, zoals de 17e of 25e street, ook een Amerikaanse invloed uit de jaren 50 van de vorige eeuw.
Deze wijk is ook bekend om de vele muziekfestivals en live muziek. Wat mij ook opviel als ik door Vedado liep, waren de schitterende paleisjes met prachtige tuinen omgeven door hoge hekken. Er zijn ook fantastische jazz-nachtclubs en je kunt er heerlijk eten in een van de smaakvolle restaurantjes.
Voor de echte street art en kunstliefhebber was het in Havana ook smullen in Callejon de Hamel. Ik slenterde met mijn camera weer verder in de richting van Havana Vieja, het oude stadscentrum. Soms dacht ik dat ik in een groot openluchtmuseum terecht was gekomen. Ik slenterend door levendige, smalle, geplaveide straatjes. Door steegjes en over pleintjes met oude koloniale huizen, met prachtige sierlijk gekleurde gevels. Ik genoot van het heerlijke en alledaagse Cubaanse stadsleven met sfeervolle cafeetjes en stijlvolle restaurantjes met heerlijke gerechten. Ik genoot van de straatmuzikanten en artiesten, van de jongeren die een potje basketbal speelden. Ik zag sigarenverkopers, voorbij rijdende oldtimers, toeterende taxi’s op zoek naar toeristen en natuurlijk de altijd vriendelijk gebarende drukke Havaan.
